Prawdziwa nauka w Malawi: dobrostan ryb w akwarium

[Olobolo]

Wstęp do cyklu “Prawdziwa nauka w Malawi: dobrostan ryb w akwarium”

Cykl moich krótkich publikacji ma celu ukazanie (w bardzo przystępny i ogólnikowy sposó zjawisk, które potrzebne są do zrozumienia ekosystemu akwarium z rybami z jeziora Malawi tak, aby mieć nad nim jak największa kontrolę. Kontrola ta jest niezbędna dla osiągnięcia dobrostanu ryb, oraz estetyki naszego akwarium.

Umieszczam ten cykl w dziale “Chów pyszczaków”, gdyż to właśnie pod kontem odpowiedniego chowu ryb postanowiłem napisać tę serię. Celem moim jest uświadomienie czytelnikowi, że procesy zachodzące w akwarium mają olbrzymi wpływ na jego mieszkańców i nie należy bezmyślnie bawić się w "pana życia i śmierci". Zrozumienie tych procesów pozwala na osiągnięcie dobrostanu ryb i sukcesu w ich hodowli. Ryby to nie zabawki. O ryby należy dbać, a żeby dbać, należy wiedzieć jak najwięcej o nich samych, ale też o środowisku w którym żyją. Poznanie sieci interakcji wiążącej materię w akwarium jest kluczowe dla dobrostanu jego mieszkańców.

Wstępnie, cykl będzie składał się z następujących zagadnień:

• 
  
• Biocenoza + biotop = ekosystem
  
  
• Obieg materii w ekosystemie
  
  
• Przepływ energii w ekosystemie
  
  
• Nisza ekologiczna oraz konkurencja wewnątrz- i międzygatunkowa
  
  
• Dobór naturalny i sztuczny w akwarium
  
  
• Zubożały ekosystem akwarium z rybami z jeziora Malawi
  
  
• pH, KH, GH i relacje je łączące - to także będzie inny watek
  
  
• Bezpieczny, błyskawiczny start zbiornika - to będzie jednak inny wątek
  
  
• Dobrostan ryb z jeziora Malawi
  
  

Każde z tych zagadnień łączy się z chowem ryb i stanowi element składowy całego cyklu. Dopiero całość pozwoli spojrzeć na problem kompleksowo, dlatego proszę o cierpliwość.

Pierwszy post będzie zawierał linki do poszczególnych tematów (spis treści), aby ułatwić nawigację po poszczególnych zagadnieniach. Wynika z tego, że całość będzie w tym jednym wątku, tak aby nie zaśmiecać forum i aby wszystkie informacje znajdowały się w jednym miejscu.

Jak widać, na końcu tego krótkiego cyklu postaram się przedstawić propozycję na bezpieczny i błyskawiczny start akwarium poparty prawdziwą nauką. Dlaczego podkreślam słowo “prawdziwa”? Ponieważ zdarza się, że niektóre osoby posługują się pseudo nauką do poparcia swoich wyimaginowanych i oderwanych od rzeczywistości tez. Prawdziwa nauka, to ta, która poparta jest badaniami, długotrwałymi testami, wzorami, dowodami oraz bazuje na wiedzy a nie na wierze i domysłach. W prawdziwej nauce ważne są także źródła informacji, oraz odpowiedni dobór słów. Czytelnik musi wiedzieć, czy informacje, które przed chwilą do niego dotarły są sprawdzone przez autora, kogoś innego, czy to tylko domniemania.

Co jeszcze planuję opublikować? Postaram się opisać glony (raczej w dziale “Rośliny”), gdyż jest to bardzo ciekawa i zróżnicowana grupa często mylnie sklasyfikowana. Glon glonowi nie równy - są to organizmy wywodzące się z zupełnie różnych grup. Przede wszystkim, jak najszybciej, zamierzam opublikować tekst o dobrostanie ryb w akwarium (w tym wątku), gdyż są osoby, które nie rozumieją, że ryba tak jak człowiek jest zwierzęciem, które czuje i cierpi. Pojęcie dobrostanu, mimo, iż z nazwy wydaje się proste w zrozumieniu, jednak jest bardzo trudne do scharakteryzowania.

Bardzo interesują mnie Wasze opinie i komentarze. Proszę też administrację o wyrozumiałość. Tematyka w tym wątku jest bardzo szeroka, a dyskusja na różne tematy mile widziana. Także nie wyobrażam sobie, aby można było tutaj jakąkolwiek dyskusję zaliczyć do off topic. Liczę na merytoryczna dyskusję.

WYŁĄCZENIE ODPOWIEDZIALNOŚCI:

Celem króciutkich tekstów z cyklu "Prawdziwa nauka w Malawi" jest ukazanie w przystępny i zwięzły sposób zjawisk skomplikowanych i niekoniecznie łatwych. Aby zachować prosty i przejrzysty styl wypowiedzi, zmuszony jestem do dużych uproszczeń. Uznałem, że prezentacja tematów małymi porcjami będzie najlepszą i najskuteczniejszą formą ukazania danego zagadnienia. Jeśli nastąpi taka konieczność, pierwszy post może ulec zmianie, i/lub uaktualnieniu.

Treść wzbogacona jest o linki, z których można się dowiedzieć więcej na dany temat. Zachęcam do korzystania z nich, gdyż moje krótkie publikacje nie wyczerpują tematu, a tylko powierzchownie go przedstawiają.

Zapraszam do dyskusji i pomocy w eliminacji błędów i niedomówień. Nie ma osób nieomylnych, dlatego mam nadzieję, że wszyscy się czegoś dowiemy.

Nie jestem ekspertem w tej dziedzinie i nie biorę odpowiedzialności za szkody powstałe w wyniku nieumiejętnego wykorzystania informacji udostępnionych przeze mnie. Nie posiadam ryb i jestem teoretykiem, także bardzo proszę mieć to na uwadze. W związku z tym liczę na merytoryczną krytykę i pomoc akwarystów.

Treści są zawsze wyraźnie poparte referencjami, które mają na celu potwierdzenie tez głoszonych w publikacji. Jeśli dany fragment tekstu wymaga referencji, bardzo proszę o zgłoszenie tego na pw lub w odpowiedzi, pod publikacją.

Treść jest mojego autorstwa i wyrażam zgodę na jej kopiowanie i wykorzystywanie poza portalem klub-malawi.pl tylko i wyłącznie po zawarciu jasnej i czytelnej informacji: “Autorem treści jest użytkownik olobolo z portalu klub-malawi.pl”, lub tożsamej. Wykorzystując moje treści na portalu klub-malawi.pl należy jasno napisać, że treści są mojego autorstwa.

Poszanowanie praw intelektualnych jest poświadczeniem kultury wypowiedzi w Internecie. Źródła, z których czerpię informacje są zawsze jasno zebrane na końcu publikacji.

Życzę udanej lektury i pozdrawiam serdecznie!

Już niedługo pojawi się pierwszy wpis "Biocenoza + biotop = ekosystem". Bardzo proszę o zgłaszanie błędów i dyskusję.

[MatiK]

Myślę, że temat bardziej pasowałby do działu "Podstawy", tam można go przypiąć żeby był ciągle widoczny, w ten sposób osoby początkujące szybciej tu trafią i przy odrobinie chęci przeczytają wątek wynosząc potrzebną wiedzę...

[eljot]

Matik pozostaw ocenę co gdzie do momentu ukazania się całości.

Na ten moment dział jest jak najbardziej OK.

[harisimi]

Świetny pomysł i czekam na więcej ☺.

[MALAWI MBUNA WORLD]

Szkoda, że nie będziesz miał podparcia praktycznego.

Chociaż ... jesteś jak "czysta księga" - niczym nie skażony.

Czekam z niecierpliwością na "owoce" Twojej pracy.

Powodzenia

[JemioloSeba]

Ja również kibicuję i liczę na więcej ale mam jedną prośbę... mniej tych "dyskretnych" uszczypliwości bo dla tych co wiedzą o co chodzi może być to nie do końca fajne. Ja to przynajmniej tak odczułem bo ze 2-3 szpile w pewną osobę odczułem i to dość dosadnie. Powodzonka życzę!

[Mortis]

Ja również kibicuję i liczę na więcej ale mam jedną prośbę... mniej tych "dyskretnych" uszczypliwości bo dla tych co wiedzą o co chodzi może być to nie do końca fajne. Ja to przynajmniej tak odczułem bo ze 2-3 szpile w pewną osobę odczułem i to dość dosadnie. Powodzonka życzę!

Trafnie powiedziane.

Olo temat powinien być świetny, a i może jak dojdzie do wydania naszego czasopisma będzie można coś z Twoich wypowiedzi zredagować.

[Olobolo]

Biotop + biocenoza = ekosystem

Wstęp

Zagadnienia poruszone w tym krótkim opracowaniu są kluczowe do zrozumienia istoty hodowli ryb w akwarium. Zrozumienie otoczenia, w którym żyją nasi podopieczni jest krytyczne dla identyfikacji ich potrzeb. Ryba nie jest oderwanym od rzeczywistości przedmiotem cieszącym nasze oko. Każda ryba pływająca w naszym akwarium (a nawet padnięta) cechuje się niesamowitą ilością interakcji z otaczającą materią (organiczną i nieorganiczną). Interakcje te są przedmiotem badań ekologii. Akwarium jest układem pół-zamkniętym, w którym zachodzą skomplikowane i istotne dla życia w akwarium procesy. Jako opiekunowie akwarium mamy decydujący wpływ na kształt tych procesów. Musimy jednak pamiętać, że pomimo sztucznego charakteru naszego akwarium, nadal rządzą nim naturalne procesy. W tej i kolejnych częściach będę starał się je pokrótce omówić.

Biocenoza i biotop tworzą ekosystem

Biocenoza to wszystkie organizmy żywe zamieszkujące dany teren (biotop). W naszym akwarium będą to oczywiście ryby, rośliny, glony. bakterie, sinice, wirusy, pierwotniaki i cała masa innych “żyjątek” o których istnieniu w akwarium nie mamy nawet pojęcia.

Biotop z kolei to nieożywiona część materii: gleba, powietrze, skały, itd. W akwarium biotopem jest woda, kamienie, piach, samo akwarium, oświetlenie, itd. Jak widać biocenoza i biotop tworzą nierozerwalną parę. W ekologii związek ten nazywamy ekosystemem.

Ekosystem

Ekosystem jako w pleni funkcjonujący układ, łączący materię ożywiona (biocenozę) i nieożywiona (biotop) jest podstawową, funkcjonalną jednostką w ekologii. Cechuje go przepływ energii oraz materii. Ekosystem jest tworem dynamicznym. Czasami życie w ekosystemie może zamierać, innym razem bujnie się rozwijać. Zdrowy ekosystem potrafi "reagować" na zmiany, potrafi "przezwyciężać" trudności i dążyć do stabilizacji. Ogólna zasada jest taka, że im więcej gatunków w ekosystemie, tym jest on bardziej odporny na zmiany, tym jest on “zdrowszy” i “lepszy”. Dojżały ekosystem powinien cechować się stabilnością.

Ekosystem to szereg relacji między organizmami do niego należącymi (biocenozą) a zasiedlanym biotopem. Sieć tych relacji znacznie przewyższa ilość elementów ją tworzących.

Ekosystem jest skomplikowana siecią zależności pomiędzy materią “żywą”, “nieożywioną” i energią. Energia w ekosystemach pełni rolę napędu. Dzięki odpowiedniej ilości energii i jej przetwarzaniu przez biocenozę ekosystem może poprawnie funkcjonować. O kluczowej roli energii napiszę w kolejnych częściach.

Im uboższy gatunkowo ekosystem, tym mniej interakcji, większa podatność na negatywne zmiany.

Akwarium jest zubożałym ekosystemem. Funkcjonuje dzięki naszej pomocy. To my decydujemy jak daleko posunięta jest nasza ingerencja. Wpływamy tym samym na ekosystem akwarium. Wpływ ten nie pozostaje bez echa na dobrostan ryb. Musimy zrozumieć, że choćby mała zmiana parametru w biotopie może skończyć się tragicznie dla ryb. Tak samo, jak krytyczny jest w hodowli ryb z jeziora Malawi dobór obsady, tak samo krytyczny jest dobór parametrów biotopu. Będę o tym pisał w następnych częściach.

Słowo końcowe

O ekosystemie w akwarium z rybami z jeziora Malawi będzie osobna część tego cyklu. Tutaj chciałbym zaznaczyć, że używanie terminu biotop Malawi w kontekście akwarium jest totalnym i niedopuszczalnym nieporozumieniem. Biotop Malawi to skały z jeziora Malawi, woda z jeziora Malawi, nasłonecznienie z jeziora Malawi, … Jak ognia powinno się unikać terminu “biotop Malawi” w kontekście akwarium. Biotop Malawi, to nie akwarium z rybami z jeziora Malawi.

Mam nadzieję, że pokrótce omówiłem ten prosty temat w sposób zrozumiały. Jest to wstęp do kolejnych zagadnień. Domyślam się, że zagadnienia tu opisane nie są dla większości z Was nowością. Uznałem jednak, że krótki wstęp to dobry pomysł.

Dowiedz się więcej:

• 
  
• Sieć troficzna
  
  

[harisimi]

Kwestia nazywania "malawki" biotopem jest dość często krytykowana ( raczej ze względu na ogromne zróżnicowanie biotopu w jeziorze ), jednak jest to swoisty skrót. Czy wg ciebie równie naganne i nieprawdziwe jest używanie nazwy "akwarium biotopowe jeziora Malawi" ?

[stan]

Nie popadajmy w jakieś dziwaczne skrajności. Mówimy i piszemy o naszych akwariach ,,biotop malawi" jako skrót myślowy, a nie że odzwierciedlany w 100% jezioro malawi , bo to jest a wykonalne.

Sam post jest świetny i wiele daje prawdziwej nauki.